Kısa cevap: 2027'de değişen tek büyük kural kâğıt faturayla ilgili
Gelir İdaresi Başkanlığı'nın (GİB) güncel metnine göre 1 Ocak 2027'den itibaren basit usulde ve işletme hesabında defter tutan mükellefler de tutarına bakılmaksızın tüm faturalarını e-Arşiv Fatura olarak düzenlemek zorunda; bugüne kadar 3.000 TL altındaki satışlarda kâğıt fatura kesebiliyorlardı. Bilanço esasına göre defter tutanlar için bu kural 2026'da zaten başladı. e-Defter ve e-İrsaliye için ise 2027'de yeni bir genel eşik değişikliği bulamadık: bu iki uygulamada geçiş, ciro ve faaliyet koşullarına bağlı ve her yıl yeni mükellefler kapsama giriyor.
Bu yazı mali ya da hukuki danışmanlık değildir; eşikler ve süreler değişebilir. Kendi durumunuz için mali müşavirinize ve GİB e-Belge sayfasına başvurun. Bilgiler GİB'in yayımladığı güncel 509 sayılı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği metninden, GİB'in e-Arşiv ve e-Defter bilgi görsellerinden alındı.
| Uygulama | Kim, ne zaman? | Programınızdan ne beklenir? |
|---|---|---|
| e-Arşiv Fatura | 1 Ocak 2027'den itibaren basit usul ve işletme hesabı mükellefleri de tutar sınırı olmadan | Kâğıt fatura yerine e-Arşiv düzenleme (portal ya da özel entegratör) |
| e-Fatura | Brüt satış hasılatı 3 milyon TL ve üzeri olanlar hesap dönemini izleyen yılın temmuzundan itibaren; e-ticaret ve gayrimenkul/araç gibi gruplarda eşik 500 bin TL | Alıcı e-Fatura mükellefiyse e-Fatura, değilse e-Arşiv |
| e-İrsaliye | e-Fatura mükellefi olup brüt satış hasılatı 10 milyon TL ve üzeri olanlar ve belirli sektörler | Sevk irsaliyesinin elektronik düzenlenmesi ve stok hareketiyle eşleşmesi |
| e-Defter | Bilanço esasına göre defter tutanlar ve e-Fatura'ya zorunlu geçenler | Yevmiye ve kebir defteri ile beratın elektronik oluşturulması ve imzalanması |
e-Arşiv Fatura: 1 Ocak 2027'de ne değişiyor?
Kâğıt fatura kimler için biter?
GİB'in 509 sayılı tebliğ metnine göre e-Arşiv Fatura uygulamasına dahil olmayan mükelleflerin düzenleyeceği faturalarda kural şu: 1 Ocak 2025'ten itibaren vergiler dahil toplam tutar 3.000 TL'yi aşıyorsa fatura e-Arşiv olarak düzenlenir; 1 Ocak 2026'dan itibaren ise tutara bakılmaksızın. Basit usulde ticari kazancı tespit edilenler ile işletme hesabı esasına göre defter tutanlar için bu iki tarih bir yıl ertelenmiştir: 31 Aralık 2026'ya kadar 3.000 TL sınırı geçerli, 1 Ocak 2027'den itibaren tutar sınırı yoktur. Tebliğ, belirli istisnai durumları ayrıca sayar; kendi durumunuz için mali müşavirinize danışın.
GİB'in e-Arşiv bilgi görseli aynı kuralı örneklerle anlatıyor ve şunu ekliyor: e-Arşiv yerine kâğıt fatura düzenlenmesi ya da alınması hâlinde, faturayı düzenleyene ve vergi mükellefiyeti olan alıcıya her bir kâğıt fatura için ayrı özel usulsüzlük cezası kesilir.
Küçük işletme için pratikte ne demek?
Elinizdeki programın fatura ekranı e-Arşiv düzenleyemiyorsa, 2027'den itibaren her fatura için GİB portalına elle girmek ya da özel entegratörle bağlantı kurmak gerekir. Günde on faturası olan bir işletme için elle portal girişi hata ve zaman kaybıdır; bu yüzden programın e-Arşiv'i doğrudan desteklemesi (aracı bir entegratör üzerinden olsa bile) 2027 için ilk kontrol sorusudur.
e-Fatura geçişi: eşik ve tarih
Tebliğin e-Fatura bölümü, 2022 ve sonraki hesap dönemleri için brüt satış hasılatı (ya da satışları ile gayrisafi iş hasılatı) 3 milyon TL ve üzeri olan mükellefleri e-Fatura'ya zorunlu geçirir; bu grupta geçiş, ilgili hesap dönemini izleyen yılın yedinci ayının başından itibaren yapılır. Yani 2026 hesap döneminde bu eşiği aşan ve henüz e-Fatura'da olmayan bir işletme, 1 Temmuz 2027'ye kadar geçmek zorundadır (tebliğ metninden çıkardığımız hesap; kendi durumunuzu mali müşavirinizle doğrulayın). Elektronik ortamda mal ya da hizmet satanlar ile gayrimenkul ve motorlu taşıt işlemleri yapanlar için eşik 500 bin TL'dir; bu gruplar için tebliğ ayrı süreler tanımlar.
e-Fatura'ya geçen bir mükellef e-Arşiv uygulamasına da geçer: alıcı e-Fatura mükellefiyse fatura e-Fatura, değilse e-Arşiv olarak düzenlenir (GİB bilgi görseli).
e-İrsaliye: kimler kapsamda?
Tebliğin e-İrsaliye bölümüne göre e-Fatura uygulamasına kayıtlı olan ve brüt satış hasılatı 2021 ve sonraki hesap dönemlerinde 10 milyon TL ve üzeri olan mükellefler, müteakip hesap döneminin yedinci ayı başından itibaren e-İrsaliye düzenlemek ve kayıtlı kullanıcılardan e-İrsaliye almak zorundadır. Bunun yanında belirli faaliyet grupları da kapsamdadır: bazı ÖTV listelerindeki malları üretenler ve EPDK lisans sahipleri, maden ruhsatı sahipleri, şeker ve demir-çelik üreticileri, gübre takip sistemi kullanıcıları, sebze ve meyve toptancıları ve inşaat demiri izleme sistemine girenlerden 1 milyon TL ve üzeri ciroluları. GİB ayrıca, risk analizi sonucunda faaliyet ve ciroya bakmaksızın yazılı bildirimle ve en az 3 ay süre vererek mükellef gruplarına e-İrsaliye zorunluluğu getirebilir. Zorunlu olduğu hâlde süresinde geçmeyenlere ya da kâğıt irsaliye düzenleyenlere kanunda öngörülen cezai hükümler uygulanır.
Üretim ve dağıtım yapan bir işletme için bu, sevkiyatın sadece "kâğıt çıktı" değil, stok, sipariş ve fatura ile ilişkili bir elektronik kayıt olması demek. Excel'den ERP'ye geçişte bu bağlantıyı planlamak için Excel'den ERP'ye geçiş: ilk 90 gün planı yazımıza bakabilirsiniz.
e-Defter: kim, ne zaman?
GİB'in e-Defter bilgi görseline göre e-Fatura'ya geçiş zorunluluğu olan mükellefler e-Fatura geçiş süresi içinde e-Defter'e geçer; e-Fatura'ya yıl içinde zorunlu olarak geçenler bakımından geçiş izleyen yılın başındandır. Bunun yanında bağımsız denetime tabi şirketler ve bilanço esasına göre defter tutmak zorunda olan mükellefler de kapsamdadır. TÜRMOB'un 2026 defter sirkülerine göre bilanço esasına göre defter tutanlar 1 Ocak 2025'ten beri yevmiye ve kebir defterlerini e-defter olarak tutmak zorunda. Bu kuralları birleştirdiğimizde, 2027'de e-Fatura'ya geçecek bir mükellef için e-Defter başlangıcı 1 Ocak 2028 olur (bu da bizim türettiğimiz sonuç; mali müşavirinizle teyit edin).
e-Defter süreci, defter ve beratın oluşturulması, NES ya da mali mühürle imzalanması ve e-Defter uygulamasına yüklenmesinden oluşur (GİB bilgi görseli). Programınızın yevmiye ve kebir kayıtlarını bu formatta üretip üretemediği, mali müşavirinizin işini doğrudan etkiler.
Ön muhasebe ve ERP programınız hazır mı? 8 soru
Bunlar kaynaklı kurallardan çıkan, ama bizim önerdiğimiz kontrol soruları:
| # | Soru |
|---|---|
| 1 | Program e-Arşiv Fatura düzenliyor mu (doğrudan ya da özel entegratörle)? |
| 2 | Alıcı e-Fatura mükellefi mi diye otomatik kontrol edip doğru belgeyi seçiyor mu? |
| 3 | Sevk irsaliyesini elektronik düzenleyip stok hareketiyle eşliyor mu? |
| 4 | Yevmiye ve kebir kayıtlarından e-Defter ve berat dosyası üretebiliyor mu? |
| 5 | Mali mühür ya da NES ile imzalama süreci tanımlı mı, kim yapacak? |
| 6 | Mevzuat değişince güncelleme kimin sorumluluğunda ve ücretli mi? |
| 7 | Belgeler ve kayıtlar yasal sürelerde saklanıp talepte ibraz edilebiliyor mu? |
| 8 | Hata ve ret durumunda (alıcı reddi, gönderim hatası) süreç nasıl işliyor? |
Maliyet tarafında yıllık güncelleme ve entegratör ücreti ayrı satırlardır: bunları 5 yıllık bir tabloya nasıl yazacağınız için ERP fiyatları: 5 yıllık toplam maliyet yazımızdaki yönteme bakabilirsiniz. Ön muhasebe programı seçimi ya da e-belge uyumu için ön muhasebe programı sayfamıza, siparişten faturaya kadar akışı otomatikleştirmek için otomasyon yazılımları sayfamıza bakabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
2027'de kâğıt fatura tamamen bitiyor mu?
e-Arşiv Fatura uygulamasına dahil olmayan mükellefler için GİB'in güncel tebliğ metnine göre bilanço esasında 2026'dan, basit usul ve işletme hesabında 1 Ocak 2027'den itibaren tutar sınırı olmadan e-Arşiv zorunlu. Tebliğ belirli istisnai durumları ayrıca sayar; kendi durumunuz için mali müşavirinize danışın.
e-Fatura geçiş eşiği kaç TL?
Genel eşik, 2022 ve sonraki hesap dönemleri için brüt satış hasılatı 3 milyon TL ve üzeridir; elektronik ortamda satış yapanlar ile gayrimenkul ve motorlu taşıt işlemleri yapanlar için 500 bin TL'dir. Eşiği aşan mükellef, hesap dönemini izleyen yılın yedinci ayının başından itibaren e-Fatura'ya geçer.
e-İrsaliye hangi işletmeler için zorunlu?
e-Fatura mükellefi olup brüt satış hasılatı 10 milyon TL ve üzeri olanlar ile tebliğde sayılan sektörler (ÖTV listesindeki mallar, EPDK lisansı, maden, şeker, demir-çelik, gübre, sebze-meyve toptancılığı, inşaat demiri) için. GİB ayrıca risk analiziyle yazılı bildirim yaparak zorunluluk getirebilir.
e-Defter'e ne zaman geçmem gerekir?
Bilanço esasına göre defter tutuyorsanız 1 Ocak 2025'ten beri e-Defter zorunludur. e-Fatura'ya zorunlu geçiyorsanız e-Defter, e-Fatura geçiş süresi içinde ya da yıl içinde geçenler için izleyen yılın başında başlar (GİB bilgi görseli). Kendi tarihiniz için mali müşavirinize danışın.
Programınızın e-belge desteğini ve entegrasyon ihtiyacınızı birlikte gözden geçirmek isterseniz bizimle iletişime geçin.
Kaynaklar: Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 509), güncel metin (Gelir İdaresi Başkanlığı, 2026), e-Arşiv Fatura Uygulaması bilgi görseli (Gelir İdaresi Başkanlığı), e-Defter Uygulaması bilgi görseli (Gelir İdaresi Başkanlığı), 2026 yılında tutulacak defterler ve tasdik durumları, e-defter (TÜRMOB, 22 Aralık 2025 sirküleri), e-Fatura ve e-Arşiv Fatura uygulamasına dahil olmayan mükelleflerin GİB portalından e-Arşiv Fatura düzenleme zorunluluğu (TÜRMOB, 2 Ocak 2026 sirküleri)
Kapak fotoğrafı: Zulfugar Karimov / Unsplash